Ta strona używa cookie. Korzystając z niej wyrażasz zgodę na ich używanie, zgodnie z aktualnymi ustawieniami przeglądarki.
Akceptuję

Loading...


Szukaj Menu
A A A wysoki kontrast: A A

Portal Promocji Eksportu



Handel z Polską

Wyślij Drukuj Pobierz dodał: Anna Mackiewicz | 2015-06-16 12:38:36
usa, handel, eksport, import, gospodarka, polska

Polski handel zagraniczny koncentruje się w sposób naturalny na Unii Europejskiej, ale Stany Zjednoczone są jednym z naszych najważniejszych pozaeuropejskich partnerów handlowych. W ostatnich latach pozycja USA w handlu zagranicznym Polski wzrosła.

W ostatnich latach widać ożywienie handlu ze Stanami Zjednoczonymi. Rekordowy był zwłaszcza rok 2013. Kluczowe znaczenie w rozwoju dalszych kontaktów będzie miało porozumienie UE-USA o transatlantyckiej strefie wolnego handlu, tzw. TTIP. 

USA były w 2013 r. dla Polski 12. partnerem w eksporcie z udziałem 2,3 proc. oraz 8. w imporcie, z udziałem 2,6 proc. w łącznym przywozie. Dla porównania, w 2008 r. Stany Zjednoczone były 19. naszym partnerem eksportowym i 11. w imporcie.

 

 

W 2013 roku polski eksport do USA osiągnął wartość 4,90 mld dol. (wszystkie dane za US Census Bureau), co jest najwyższym wynikiem w historii polsko-amerykańskiej wymiany handlowej. Wartość amerykańskiego eksportu do Polski wyniosła 3,89 mld dol. (dane polskiego ministerstwa gospodarki mówią o 5,5 mld zł – patrz tabelka). Tym samym, według US Census Bureau bilateralne, obroty handlowe osiągnęły 8,79 mld dol.

Według polskich danych obroty handlowe Polski ze Stanami Zjednoczonymi w 2013 r. przekroczyły 10 mld dol. i wzrosły w relacji do roku poprzedniego o 19,4 proc. (w 2012 r. - 8,7 mld dol.). Eksport wzrósł o ponad jedną trzecią (34,5 proc.).

W 2014 roku te pozytywne tendencje się utrzymały. Według US Census Bureau w okresie styczeń-lipiec polski eksport wzrósł w porównaniu z takim samym okresem poprzedniego roku o 5,7 proc. i osiągnął wartość 2,93 mld dol. Import z USA wyniósł w tym czasie 2,15 mld dol. i był o prawie 10 proc. mniejszy niż rok wcześniej.

W polskim eksporcie nadal dominuje sprzęt transportowy, komputery i elektronika, oraz maszyny nieelektryczne, ale na uwagę zasługuje 20 proc. w porównaniu z analogicznym okresem 2013 roku wzrost wartości eksportowanych chemikaliów – w sumie 206,5 mln dol.

Natomiast z polskich danych wynika, że polsko-amerykańskie obroty handlowe w 2014 r. przekroczyły 10,3 mld dol., utrzymując się na zbliżonym poziomie jak w roku poprzednim. Eksport z Polski do USA wyniósł 4,9 mld dol., po wzroście o 0,2 proc. Import z USA do Polski po 1,5-proc. spadku podliczono na 5,4 mld dol.

W 2014 r. USA były dla Polski 13. partnerem w eksporcie, z udziałem 2,2 proc., oraz 9. w imporcie (udział 2,5 proc.). Dla porównania, w 2008 r. Polska wyeksportowała towary do USA o wartości 2,5 mld dol. i była 19. partnerem. W tym czasie import z USA podliczono na 4,6 mld do., co oznaczało 11. pozycję w w przywozie ogółem.

W styczniu 2015 r. w porównaniu do stycznia 2014 r. zanotowano spadki zarówno w eksporcie z Polski do USA (-17 proc.), jak i w imporcie z USA do naszego kraju (-3 proc.).

Polska eksportuje do USA nie tylko bezpośrednio, ale również za pośrednictwem zagranicznych centrów dystrybucji i poprzez brokerów dostarczających towary do amerykańskiego przemysłu (niemieckich, skandynawskich i in.). Faktyczna wartość eksportu z Polski do USA jest więc wyższa.

 

Obroty handlowe Polski z USA - wartość w mln dol.

 

2011

 

 

2012

 

 

 

2013

 

 

 

 

2014

 

Dynamika (proc.)

2014

2013=100

 

Obroty

8.484,2

8.685,7

10.373,2

10.303,1

99,3

Eksport

3.693,1

3.600,6

4.842,2

4.853,2

100,2

Import

4.791.1

5.085,1

5.531,0

5.449,9

98,5

 

Saldo

 

-1.098,0

 

-1.484,5

 

- 688,8

 

-596,7

 

#

źródło: INSIGOS/MG

 

W 2014 roku w handlu między tymi krajami główną rolę odgrywały wyroby przemysłu elektromaszynowego, stanowiące blisko połowę polskiego eksportu na rynek USA oraz prawie 60 proc. importu z tego rynku.

 

Polska eksportuje głównie do USA:

  • silniki turboodrzutowe, turbośmigłowe oraz inne turbiny gazowe (13,1 proc. udziały)  
  • meble (5,5 proc.)

W imporcie z USA kolejne czołowe miejsca zajęły pozycje:

  • silniki turboodrzutowe, turbośmigłowe oraz inne turbiny gazowe (13,5 proc.)
  • przyrządy i urządzenia stosowane w medycynie (3,4 proc.) 
  • leki (3,0 proc.) 
     

Podobnie jak w latach poprzednich, w 2014 r. najważniejsza pozycja w eksporcie i imporcie silników oraz turbin była rezultatem wspólnych przedsięwzięć i inwestycji m.in. w polską Dolinę Lotniczą.

 

Perspektywy współpracy, TTIP 

 

Dla rozwoju dalszych kontaktów kluczowe znacznie będzie miało negocjowane porozumienie UE-USA o transatlantyckiej strefie wolnego handlu (Transatlantic Trade and Investment Partnership - TTIP). Podstawowe korzyści płynące z podpisania i wdrożenia TTIP to - zgodnie z szacunkami Komisji Europejskiej - m.in. powstanie dodatkowych 2,5 mln miejsc pracy i efekty gospodarcze dla całej UE w wysokości 119 mld euro rocznie oraz 95 mld euro dla USA.

Umowa o transatlantyckim partnerstwie handlowym i inwestycyjnym ma także zapewnić wzrost handlu dwustronnego oraz zagwarantować otwarcie rynku amerykańskiego na małą i średnią przedsiębiorczość.

Przeprowadzone analizy potwierdzają, że umowa z USA pobudzi rozwój gospodarek po obu stronach Atlantyku. Ponieważ stawki między UE i USA już w tej chwili są niskie (średnio poniżej 3 proc.), kluczowe będzie uruchomienie potencjału blokowanego przez bariery pozataryfowe, wynikające z rozbieżnych systemów regulacyjnych oraz różnic w standardach.

W ujednoliceniu bądź wzajemnym uznaniu regulacji i standardów upatruje się ogromne źródło oszczędności zwłaszcza dla małych i średnich przedsiębiorstw, co powinno stanowić dla nich ogromne ułatwienie we wchodzeniu na rynki eksportowe.

USA są rynkiem otwartym, średnia stawka celna jest relatywnie niska, choć występują niekiedy tzw. kominy taryfowe. Wśród dziesięciu najważniejszych grup towarów w polskim imporcie z USA (według działów HS), najwyższe stawki celne obowiązywały w przywozie tworzyw sztucznych i wyrobów z nich (6,18 proc.), pojazdów nieszynowych oraz ich części, (5,81 proc.), a także chemikaliów organicznych (4,41 proc.). W pozostałych działach HS stawki były niższe niż 3 proc., a dostawy produktów farmaceutycznych odbywały się na zasadzie bezcłowej.

Dlatego w negocjacjach kładzie się nacisk na bariery pozataryfowe. Szczególne regulacje występują w zakresie wymagań sanitarnych i fitosanitarnych, co powoduje utrudnienia dla eksportu rolnego, zwłaszcza świeżych towarów, surowców i półproduktów.

AmCham szacuje się, iż podrażają one koszt eksportu z UE do USA o 73 proc., a eksport z USA do UE o 57 proc. Czasem go wręcz uniemożliwiają. Np. ustawa Jonesa z 1920 roku wymaga, by transportu ładunków między amerykańskimi portami dokonywały wyłącznie amerykańskie statki. Podobne ograniczenia dotyczą również przewozów lotniczych w USA – rynek wewnętrzny obsługują amerykańskie linie.

Z kolei pochodząca z 1933 roku ustawa Buy American Act preferuje firmy i towary amerykańskie przy przetargach publicznych. To problem tym trudniejszy do rozwiązania, że transatlantyckie porozumienie negocjuje rząd federalny, a w kwestii przetargów bardzo dużo mają do powiedzenia władze stanowe. Stany Zjednoczone stosują również instrument kontroli eksportu (Export Administration Regulations, EAR) w przypadku produktów i technologii stwarzających możliwość podwójnego zastosowania tj. zarówno do celów komercyjnych jak i militarnych (dual-use).

Problem produktów i technologii podwójnego zastosowania dotyczy wielu sektorów m.in. telekomunikacji, informatyki, energetyki (np. w przypadku USA – komponenty do reaktorów jądrowych, energia elektryczna, gaz ziemny), chemikaliów, napędów, przetwarzania materiałów. Stąd m.in. oczekiwanie, że TTIP przyczyni się do uwolnienia eksportu gazu.

 

Do najważniejszych z perspektywy Polski obszarów negocjacji TTIP należą:

  • Kwestie regulacyjne. UE i USA analizują możliwość zwiększenia zgodności przepisów w kluczowych dla handlu transatlantyckiego branżach: farmaceutycznej, kosmetycznej, chemicznej i motoryzacyjnej.
  • Taryfy celne. Zniesienie lub ograniczenie taryf celnych przyczyni się do znacznego zmniejszenia kosztów wymiany handlowej między USA i UE.
  • Energetyka. Wynika to ze znacznych różnic w cenach energii w Polsce i USA. W ocenie przedstawicieli Ministerstwa Gospodarki konieczne jest tu wyeliminowanie ograniczeń eksportowych w eksporcie gazu z USA, co pozwoli na dostęp do tańszego surowca i stworzy konkurencyjność na europejskim rynku energetycznym.
  • Rolnictwo. Przedstawiciele rządu podkreślają konieczność umiejętnego włączenia do negocjacji kwestii związanych z dostępem do rynków rolnych. Istotne są regulacje sanitarne i fitosanitarne, kwestia maksymalnego dopuszczalnego poziomu pozostałości pestycydów oraz podejście w stosowaniu biotechnologii w uprawie roślin i produkcji żywności.
  • MŚP. TTIP stanowi szansę rozwoju dla małych i średnich firm, które dotychczas rezygnowały z wchodzenia na rynek amerykański ze względu na bariery pozataryfowe. Zniesienie, a nawet zmniejszenie barier pozataryfowych w wyniku TTIP zachęciłoby MŚP do wejścia na rynek amerykański.